Οι Κινέζοι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής, αναζητώντας μια λύση για τα οικονομικά τους, ενδέχεται να βρήκαν ακριβώς αυτό που χρειάζονταν: έναν φόρο στα ζαχαρούχα ποτά που θα αποφέρει δισεκατομμύρια γιουάν ετησίως και θα ευθυγραμμίσει το Πεκίνο με τα παγκόσμια πρότυπα.
Η Κίνα παραμένει μία από τις τελευταίες μεγάλες οικονομίες που δεν έχουν επιβάλει εθνικό φόρο στα ζαχαρούχα ποτά. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, τουλάχιστον 116 χώρες είχαν επιβάλει εθνικούς φόρους στα ζαχαρούχα ποτά μέχρι τα μέσα του 2024.
Λίγες ημέρες πριν από τις ετήσιες πολιτικές συναντήσεις της Κίνας, οι αξιωματούχοι εξετάζουν το ενδεχόμενο να επιβάλουν φόρο στα ποτά με την υψηλότερη περιεκτικότητα σε ζάχαρη, σύμφωνα με άτομα που είναι εξοικειωμένα με τη συζήτηση για την πολιτική αυτή. Αυτό θα είχε το διπλό όφελος της αντιμετώπισης του αυξανόμενου δημοσιονομικού ελλείμματος και των αυξανόμενων προκλήσεων για τη δημόσια υγεία.
«Πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ινδίας, έχουν ήδη εφαρμόσει τέτοια μέτρα και η Κίνα είναι απίθανο να το αποφύγει», δήλωσε ο Yang Zhiyong, πρόεδρος της Κινεζικής Ακαδημίας Δημοσιονομικών Επιστημών, ενός think-tank που συνδέεται με το υπουργείο Οικονομικών.
Η πρόταση ευθυγραμμίζεται με την παγκόσμια τάση και «οφείλεται βασικά στις σοβαρές προκλήσεις για την υγεία που αντιμετωπίζουμε σήμερα», είπε. Η υψηλή πρόσληψη πρόσθετων σακχάρων, όπως αυτά που περιέχονται στα αναψυκτικά, αυξάνει τον κίνδυνο παχυσαρκίας και συναφών παθήσεων, όπως καρδιαγγειακές παθήσεις, διαβήτη τύπου 2 και ορισμένων μορφών καρκίνου, σύμφωνα με τον ΠΟΥ.
Ο οργανισμός έχει επανειλημμένα καλέσει τις κυβερνήσεις να επιβάλουν φόρους στα ζάχαρα και να περιορίσουν την κατανάλωσή τους, προκειμένου να μειωθούν οι κίνδυνοι για την υγεία. Τον περασμένο Ιούλιο, ο ΠΟΥ κάλεσε όλες τις χώρες να επιβάλουν φόρο τουλάχιστον 20% επί της λιανικής τιμής των ζαχαρούχων ποτών, με στόχο την αύξηση των τιμών κατά 50% έως το 2035.
Στην Κίνα, μια φιάλη Coca-Cola 500 ml πωλείται συνήθως σε τιμή περίπου 3,5 RMB (0,50 δολάρια), ενώ τοπικές μάρκες, όπως το ενεργειακό ποτό Super Drink της Eastroc, πωλούνται σε τιμή 3 RMB. Οι τελευταίες οδηγίες της Κίνας για τα τρόφιμα και τη διατροφή, που δημοσιεύθηκαν το 2025, θέτουν ως στόχο τη μείωση της μέσης ημερήσιας πρόσληψης πρόσθετης ζάχαρης σε όχι περισσότερο από 25 γραμμάρια ανά άτομο έως το 2030.
Οι κινεζικές αρχές εκτιμούν ότι η μέση πρόσληψη είναι σήμερα 30 γραμμάρια ανά άτομο. Μία πρόταση είναι να επιβληθούν υψηλότεροι φόροι στα ποτά με την υψηλότερη περιεκτικότητα σε ζάχαρη, σύμφωνα με άτομα που είναι εξοικειωμένα με τη συζήτηση για την πολιτική.
Εάν εγκριθεί, ο φόρος επί της ζάχαρης είναι πιθανό να ενταχθεί στο υφιστάμενο καθεστώς φόρου κατανάλωσης, επιτρέποντας την ταχεία εφαρμογή του. Το ακριβές χρονοδιάγραμμα για την εισαγωγή του δεν είναι σαφές.
Έρευνα που δημοσιεύθηκε από το Πανεπιστήμιο του Πεκίνου και την Κινεζική Ακαδημία Κοινωνικών Επιστημών στο περιοδικό The Lancet Public Health τον Νοέμβριο εκτιμά ότι ένας φόρος 20% στα ζαχαρούχα ποτά μεταξύ 2026 και 2050 θα μπορούσε να αποτρέψει περίπου 130.000 πρόωρους θανάτους και να αποφέρει έσοδα 295,5 δισ. γιουάν (43 δισ. δολάρια) σε διάστημα 24 ετών.
Η μελέτη υπολόγισε ευρύτερα οικονομικά οφέλη που ισοδυναμούν με το 0,0016% του ΑΕΠ της Κίνας. Η αγορά ζαχαρούχων ποτών της Κίνας εκτιμάται σε περίπου 700 δισεκατομμύρια RMB, σύμφωνα με το συμβουλευτικό iiMedia Research Institute.
Αν και τα ποτά χωρίς ζάχαρη και με χαμηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη έχουν γίνει πιο δημοφιλή, οι ετήσιες πωλήσεις τους ανέρχονται σε περίπου 61,5 δισεκατομμύρια RMB, λιγότερο από το ένα δέκατο της αγοράς ζαχαρούχων ποτών. Μια φιάλη 500 ml ενός ποτού τσαγιού χωρίς ζάχαρη κοστίζει συνήθως περίπου 3 RMB.
Η Coca-Cola εκτιμάται από την iiMedia Research ότι κατέχει περίπου το ήμισυ της αγοράς ζαχαρούχων ποτών της Κίνας, ακολουθούμενη από την Pepsi, την Master Kong, την Uni-President και την εγχώρια μάρκα Eastroc Beverage. Η Coca-Cola, η Pepsi, η Master Kong, η Uni-President και η Eastroc δεν απάντησαν σε αίτημα για σχόλιο.
Το υπουργείο Οικονομικών δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο. Ένα άτομο που είχε προηγουμένως ασχοληθεί με τη βιομηχανία αναψυκτικών στην Κίνα είπε ότι η πιθανότητα «κωδικοποίησης με φανάρια» ήταν πάντα υπό συζήτηση με τις ρυθμιστικές αρχές. Αυτό περιλαμβάνει κόκκινη συσκευασία για να υποδηλώνει υψηλή περιεκτικότητα σε προστιθέμενη ζάχαρη και πράσινη για να υποδηλώνει απουσία ζάχαρης.
Ωστόσο, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ενδέχεται να εξακολουθήσουν να δυσκολεύονται να πείσουν τους καταναλωτές να εγκαταλείψουν τα ζαχαρούχα ποτά. Κατά τη διάρκεια των αυστηρών περιορισμών της Κίνας λόγω του Covid, οι νέοι αποκαλούσαν τα ζαχαρούχα ποτά «ευτυχισμένο παχύρρευστο νερό», μια φράση που εξέφραζε την άνεση που τους πρόσφεραν εν μέσω του στρες και της κοινωνικής απομόνωσης.
Εκτός αν επιβληθεί ένας πολύ υψηλός φόρος, είναι πιθανό «να έχει μόνο περιορισμένο αντίκτυπο στις τελικές πωλήσεις ζαχαρούχων ποτών όπως η Coca-Cola», δήλωσε ο Zhang Yi, διευθύνων σύμβουλος του iiMedia Research Institute. «Οι μελέτες μας δείχνουν ότι οι άνθρωποι λένε ότι θέλουν προϊόντα χωρίς ζάχαρη, αλλά όταν ψωνίζουν, οι περισσότεροι εξακολουθούν να επιλέγουν τα ζαχαρούχα».
«Οι καταναλωτές είναι απολύτως λογικοί», πρόσθεσε. «Αλλά η γλώσσα τους είναι ειλικρινής». Η Wu Jiejing, εκδότρια βιβλίων με έδρα τη Σαγκάη, δήλωσε ότι ανησυχεί συνεχώς για το ενδεχόμενο ο γιος της να γίνει υπέρβαρος ή να αναπτύξει διαβήτη, φόβοι που εντάθηκαν μετά τη διάγνωση διαβήτη στο παιδί ενός φίλου της σε ηλικία 14 ετών, το οποίο αργότερα αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το σχολείο.
«Είμαι απολύτως αντίθετη στο να πίνουν τα παιδιά ζαχαρούχα ποτά, αλλά δεν μπορώ πάντα να τα αντισταθώ», δήλωσε η Wu. «Όταν είσαι απορροφημένος στο γράψιμο, το μόνο που θέλεις είναι ένα φλιτζάνι τσάι με γάλα ή μια Κόκα-Κόλα για να συνεχίσεις». «Ήδη προσπαθώ να αγοράζω λιγότερα ζαχαρούχα ποτά», πρόσθεσε. «Αλλά αν οι ανησυχίες για την υγεία δεν με κάνουν να μειώσω την κατανάλωσή τους, μάλλον ούτε η υψηλότερη τιμή θα το καταφέρει».
Με τη συμβολή των Thomas Hale στη Σαγκάη και Cheng Leng στο Πεκίνο. Οπτικοποίηση δεδομένων από τον Haohsiang Ko στο Χονγκ Κονγκ.
Απόδοση – Επιμέλεια: Τατιανή Σάγιεχ
στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
